WINDENERGIE ZONDER SUBSIDIE IN ZICHT AAN EIND VAN DECENNIUM

Windenergie Business Area Wind kende een zeer succesvol 2016 met onder andere een nieuw laagterecord voor de prijs van offshore windenergie. Maar Head of BA Gunnar Groebler neemt hier geen genoegen mee, zo stelt hij in dit interview, het eerste in een reeks artikelen met leden van het Executive Group Management van Vattenfall.

Waar ben je het meest trots op?
"Ik ben trots dat we op alle gebieden aan onze strategische doeleinden hebben voldaan, of zelfs meer dan dat. Het grootste wapenfeit is dat we hard hebben kunnen werken aan onze zogenaamde LEC (Levelized Energy Cost*, zie hieronder) en deze boven alle verwachtingen hebben kunnen terugbrengen. Een jaar geleden had niemand van ons geloofd dat dit mogelijk was. Iedereen in onze organisatie heeft hieraan een steentje bijgedragen. Als je bijvoorbeeld naar onze BU Generation kijkt: de manier waarop zij hebben gewerkt aan het harmoniseren en digitaliseren van processen en werkwijzen is erg succesvol. Ik ben ook erg trots dat er nu weer veel projecten op stapel staan, met name offshore, wat belangrijk is voor de toekomst", aldus Groebler.

In de loop van het jaar sleepte je twee belangrijke Deense projecten in de wacht, maar vlak voor Kerstmis ging het Nederlandse Borssele 3-4 naar een concurrent.
"Dat deed flink pijn, uiteraard met name voor degenen die met de aanbesteding hadden gewerkt. Anderzijds weet je ook dat je niet altijd als winnaar uit de bus kan komen, en dat moet ook niet. Concurrentie maakt je scherper en doordat we bij de veiling van Borssele in juli vorig jaar de boot misten, kregen we bij BA Wind nog meer energie en waren we nog vastbeslotener om onze kosten voor de volgende projecten verder te drukken", zo geeft hij aan.

“Anderzijds weet je ook dat je niet altijd als winnaar uit de bus kan komen, en dat moet ook niet”

2016 was het jaar waarin de kosten voor offshore windenergie werden gehalveerd. Toen Vattenfall begin 2015 Danish Horns Rev 3 voor 100 euro per megawattuur in de wacht sleepte, was dat een sensatie. Anderhalf jaar later verkreeg Vattenfall Kriegers Flak, een ander Deens offshore project, tegen een absoluut verbazingwekkende prijs van 50 euro per megawattuur, de laagste prijs voor offshore windenergie tot nu toe. Vergelijkbaar werd in juli 2016 de veilingprijs van Borssele 1-2 op 73 euro per megawattuur gesteld en was dit bij Borssele 3-4 nog maar 55 euro.

Hoe heb je zoveel kosten kunnen besparen?
"De keuze voor grotere turbines is een stuwende factor. Momenteel installeren we nog turbines van 4 MW. Maar Kriegers Flak en de Deense nearshore projecten zijn al ontworpen voor turbines van 8 MW. Daarbij dwingt de aanbestedingsprocedure voor projecten iedereen nog eens na te denken over hoe je een windpark veel rendabeler kunt exploiteren. Onze grootte als organisatie is een andere belangrijke factor. We hebben een bepaald volume aan projecten in voorbereiding. Dit houdt in dat we onze projecten kunnen optimaliseren. En vergeet niet dat Vattenfall een van de meest ervaren ontwikkelaars en exploitanten van windenergie in ons werelddeel is. Dit konden we ook toepassen in onze offertes."

Wat gebeurt er met de marges wanneer de prijs wordt gehalveerd? Zijn deze projecten nog winstgevend?
"Harde concurrentie en een meer volgroeide marktpositie zijn beslist van invloed op de marges. Toch zijn onze marges nog brancheconform en gezond. En aangezien marges worden bepaald door inkomsten en kosten, geven we veel aandacht aan ons kostenniveau en blijven we dat doen. Daarbij hebben we veel geleerd van onze recente projecten. Daarom zien we het risico tegenwoordig nogal anders in vergelijking met drie of vier jaar geleden of zelfs twaalf maanden geleden. Dit heeft gevolgen voor de risicopremie die we bij dergelijke projecten hanteren. Maar de marge die we van onze projecten eisen, is even hoog als in de rest van de branche en ruim binnen de bandbreedte die de Board of Directors en de eigenaar van ons verwachten."

Hoe laag kan de LEC worden?
"Het continu terugdringen van kosten blijft ook in 2017 een prioriteit. We zullen niet stoppen en hopen dat we veilig zijn met een kostenlijn van 50 euro, dat zou gevaarlijk zijn. In plaats daarvan werken we nog harder aan onze kosten, om minder afhankelijk van ondersteuningsregelingen te zijn."

Wanneer kan windenergie zonder subsidies?
"Er zijn geen subsidies voor het Verenigd Koninkrijk onshore meer en we werken hard aan een haalbaar project in die omgeving. Dat is lastig, maar dan komt wel alle creativiteit los. Ik weet zeker dat we projecten zonder subsidies zullen kunnen vinden. Bij onshore gebeurt dit mogelijk aan het eind van dit decennium en voor offshore zal het iets langer duren. Maar dit kan al eerder zijn als de elektriciteitsprijzen zich positiever ontwikkelen dan dat we vandaag kunnen voorzien."

Na Denemarken en Nederland is Duitsland het volgende land dat overgaat op een veilingsysteem voor windenergie. Maar in tegenstelling tot Denemarken en Nederland, waar de overheid een bepaald project (zoals Kriegers Flak) aanbiedt voor bieders, moeten ontwikkelaars volgens de Duitse regelgeving hun eigen projecten veilen. Daarom heeft Vattenfall drie Noordzeeprojecten gekocht, waarvan Atlantis I met 73 turbines de meest recente aanwinst is.

Hoe kunnen veilingen in Duitsland goed uitpakken voor Vattenfall?
"Offshore windenergie betekent zeer complexe en kapitaalintensieve projecten die zeer goed bij het DNA van Vattenfall passen. Ook zijn wij erg goed in het terugdringen van kosten en het optimaliseren van projecten. Daarom zijn veilingen in vergelijking met de concurrenten meer ons terrein en kunnen wij daar volgens ons zeer succesvol zijn. We zijn nu goed onderweg voor de aanstaande Duitse veilingen, de eerste in het voorjaar van 2017, en we gaan voor succes. Zo niet, dan krijgen we een tweede kans in 2018."

Vattenfall zegt haar windenergiecapaciteit te gaan verdubbelen tot zo'n vier gigawatt in 2020, liggen jullie op schema?
"Absoluut. In de loop van vorig jaar hebben we twee investeringsbesluiten genomen, Horns Rev 3 en Aberdeen Bay, ruwweg 500 MW. We hebben gezegd dat we 400 tot 600 MW per jaar zullen bouwen, dus kun je zeggen dat we op schema liggen. De projecten in aanbouw schieten ook flink op. Dit jaar leveren we Sandbank op aan BU Generation, net als Pen y Cymoedd en het kleinere Ray, alles bij elkaar meer dan 550 MW. Dus ook dit jaar is er voor wat betreft voltooide projecten behoorlijk veel groei, erg spannend voor onze collega's van Generation. Bovendien willen we dit jaar een aantal nieuwe investeringsbesluiten nemen, voornamelijk onshore. Er staat dus genoeg op stapel."

“We dit jaar een aantal nieuwe investeringsbesluiten nemen”

Jullie groeien snel en willen nog eens 130 medewerkers aantrekken. Hoe ga je met deze groei om?
"We willen mensen op een goede manier erbij halen. Daarom hebben wij een steeds terugkerend indiensttredingspakket ontwikkeld, met daarin een introductie-evenement waaraan nieuw aangestelde medewerkers twee dagen deelnemen. Ze krijgen een introductie in de werkwijzen bij Vattenfall en BA Wind, ze ontmoeten hun nieuwe collega's en leden van het Management Team. Op deze manier helpen we hen zich thuis te voelen bij Vattenfall met als bijkomend voordeel dat ze sneller productief worden. We hebben daar extreem positieve reacties op gekregen."

Voetnoot: *LEC, Levelized Energy Cost (genivelleerde energiekosten), zijn de totale kosten voor de bouw, het bedrijf en het buiten bedrijf stellen gedurende de gehele levenscyclus van het windenergiepark. Bij de windenergieveilingen in diverse Noord-Europese landen garandeert de overheid een bepaalde prijs per opgewekte megawattuur, gewoonlijk gedurende een beperkt aantal jaren of tot een vast niveau.

Gerelateerde content